An t-aistriú fostaíochta le IS a shamhaltú

Tosaíonn formhór na bpléití ar an intleacht shaorga (IS) agus ar an bhfostaíocht le ceist shimplí: cé na poist is féidir le IS a dhéanamh?

Is ceist thábhachtach í sin, ach ní leor í chun a thuar cad a tharlóidh d’oibrithe. D’fhéadfadh teicneolaíocht cuid mhór de thascanna gairme a dhéanamh gan deireadh a chur leis an ngairm féin. D’fhéadfadh cúiseanna éagsúla a bheith leis sin. D’fhéadfadh daoine a bheith riachtanach i róil fós toisc gur mian le custaiméirí idirghníomhú le daoine, go n-éilíonn institiúidí cuntasacht dhaonna, nó go dteastaíonn láithreacht fhisiciúil agus breithiúnas don obair. Nó d’fhéadfadh costais níos ísle an t-éileamh a mhéadú go leor chun go bhfásfadh fostaíocht i dtionscal seachas laghdú, fiú agus IS ag cur le táirgiúlacht oibrithe.

Cuireann Creat OpenAI don Aistriú Fostaíochta le IS bealach nua ar fáil le machnamh a dhéanamh ar na féidearthachtaí seo. Seachas glacadh leis go dtuarann nochtadh don teicneolaíocht caillteanas post, cuireann sé trí cheist:

• An féidir le IS sciar suntasach de thascanna na gairme a dhéanamh?

• An bhfuil duine fós lárnach i ndéanamh na hoibre, ina maoirsiú nó i nglacadh freagrachta aisti?

• Má íslíonn IS costas na seirbhíse, an bhfásfaidh an t-éileamh go leor chun an méadú ar tháirgiúlacht a ionsú?

Nuair a chuirtear an creat i bhfeidhm ar 921 gairm ina bhfuil thart ar 148 milliún post sna Stáit Aontaithe, tugann sé léargas níos ilghnéithí ar an aistriú sa mhargadh saothair. Tá riosca uathoibrithe sách ard ag baint le thart ar 18 faoin gcéad de phoist, is dócha go n-atheagrófar 24 faoin gcéad, d’fhéadfadh fás teacht ar 12 faoin gcéad le IS, agus is lú an t-athrú láithreach atá le sonrú i 46 faoin gcéad.

Ní tuartha iad na catagóirí seo go n-imeoidh céatadán áirithe de phoist as. Is léarscáil iad de na háiteanna a bhféadfadh cineálacha éagsúla athraithe teacht chun cinn ar dtús.

Poist a bhfuil riosca uathoibrithe níos airde ag baint leo: D’fhéadfadh gairmeacha amhail cléirigh iontrála sonraí, teileamhargaitheoirí, léitheoirí profaí agus roinnt ról leabharchoimeádta nó riaracháin a bheith san áireamh. Baineann cuid mhór den obair le faisnéis chaighdeánaithe a phróiseáil, a sheiceáil nó a chur in iúl — tascanna atá IS ag éirí níos ábalta a dhéanamh gan duine ag soláthar na seirbhíse deiridh go díreach. B’fhéidir nach bhfásfaidh an t-éileamh ar na gníomhaíochtaí seo go leor chun an méadú ar tháirgiúlacht a eascraíonn astu a chúiteamh.

Is fiú súil ghéar a choinneáil ar na poist seo, go háirithe nuair atá fostaíocht comhchruinnithe i gceantair ar leith nó nuair nach bhfuil mórán bealaí ag oibrithe isteach i róil ghaolmhara. Ach fiú anseo, ní chiallaíonn cumas teicniúil go gcaillfear poist go huathoibríoch ná láithreach. Ní mór d’fhostóirí fós sreafaí oibre a athdhearadh, IS a chomhtháthú leis na córais atá ann, earráidí agus rioscaí rialála a bhainistiú, agus a fháil amach an bhfuil an t-uathoibriú níos saoire i ndáiríre ná leanúint de dhaoine a fhostú.

Poist a atheagrófar: Is dócha go n-atheagrófar an dara grúpa, atá níos mó, seachas go n-imeoidh na poist as. D’fhéadfadh dlíodóirí, cuntasóirí, forbróirí bogearraí, anailísithe airgeadais agus múinteoirí a bheith ina samplaí de sin. Is féidir le IS cheana féin conarthaí a dhréachtú, achoimre a dhéanamh ar fhianaise, anailís airgeadais a ullmhú, cód a scríobh agus ábhair cheachta a chruthú. Ach teastaíonn daoine ó chliaint agus ó institiúidí fós chun breithiúnas a fheidhmiú, freagracht a ghlacadh as cinntí, cásanna neamhghnácha a thuiscint agus caidrimh a chothú le comhghleacaithe, mic léinn nó custaiméirí.

D’fhéadfadh IS ligean do gach dlíodóir níos mó doiciméad a athbhreithniú, do gach forbróir níos mó cóid a tháirgeadh nó do gach múinteoir ábhair níos oiriúnaithe don duine aonair a ullmhú. D’fhéadfadh sé sin an méid saothair a theastaíonn do roinnt gníomhaíochtaí a laghdú, ach is léir fós gur gairmeacha daonna iad. Is í an phríomhcheist ansin conas a athdheartar na poist: cé na tascanna a tharmligtear chuig IS, cé na cinn a fhanann ag oibrithe, agus an leanann róil iontrála agus conairí gairme de dheiseanna foghlama a chur ar fáil.

Poist a bhfásann an fhostaíocht iontu le IS: Is poist iad seo ina bhféadfadh IS costais a ísliú go leor chun éileamh breise a chruthú.  I measc na samplaí tá teagascóirí príobháideacha, comhairleoirí meabhairshláinte, comhairleoirí airgeadais phearsanta agus roinnt gairmithe cúraim sláinte. Tá na seirbhísí seo costasach nó deacair a rochtain do go leor daoine faoi láthair. Sna réimsí seo, ní gá go gciallódh táirgiúlacht níos airde níos lú oibrithe. Dá mbeadh teagasc príobháideach níos inacmhainne, d’fhéadfadh níos mó teaghlach íoc as. D’fhéadfadh comhairle airgeadais ar chostas níos ísle treoir phearsantaithe a chur ar fáil do theaghlaigh nach bhfuil sé d’acmhainn acu comhairleoir a íoc faoi láthair. D’fhéadfadh cliniceoirí a fhaigheann tacaíocht ó IS níos mó cúraim leantach agus leanúnaigh a sholáthar. Má fhásann an t-éileamh go leor, d’fhéadfadh an fhostaíocht iomlán méadú fiú agus gach oibrí ag éirí níos táirgiúla.

Poist ina mbeidh níos lú athraithe láithreach: Áirítear anseo go leor post a bhfuil tascanna fisiciúla fós ina gcroílár agus nach mór iad a dhéanamh in áit ar leith, amhail leictreoirí, pluiméirí, díontóirí, oibrithe tógála agus go leor oibrithe seirbhíse bia. D’fhéadfadh IS cabhrú fós le sceidealú, meastacháin, oiliúint, fardal nó cumarsáid le custaiméirí, ach ní féidir léi sreangú a shuiteáil, píopa a dheisiú, díon a athsholáthar ná béile a ullmhú agus a riar faoi láthair.

Ní fhágfaidh IS na gairmeacha seo gan athrú. D’fhéadfadh a dtascanna riaracháin agus bainistíochta athrú, agus d’fhéadfadh dul chun cinn sa róbataic raon an uathoibrithe a leathnú amach anseo. Ach faoi láthair, is beag den chroíobair atá acu atá nochta do IS teanga-bhunaithe, rud a fhágann gur lú an seans go dtarlóidh athruithe móra sa ghearrthéarma.

Is dócha go mbeidh luathéifeachtaí IS le feiceáil in athruithe ar thascanna, ar shreafaí oibre agus ar riachtanais scileanna sula n-imeoidh gairmeacha as go hiomlán. Go deimhin, tá úsáid iarbhír IS níos airde cheana féin sna gairmeacha a mheastar a bhfuil riosca uathoibrithe níos mó ag baint leo. Tá úsáid ChatGPT thart ar thrí oiread níos coitianta sna gairmeacha is mó atá i mbaol ná mar atá sa lucht saothair i gcoitinne.

Mar sin féin, ní thagann athruithe dífhostaíochta le déanaí go díreach leis an nochtadh don teicneolaíocht. Ón gcéad ráithe de 2024, tá an dífhostaíocht tar éis méadú níos mó i roinnt gairmeacha nach bhfuil chomh nochta sin ná sna gairmeacha a rangaíonn an creat mar na cinn is mó atá i mbaol ó IS. Ní chruthaíonn sé sin, áfach, nach bhfuil aon tionchar ag IS ar an margadh saothair. Imríonn go leor tosca tionchar ar dhífhostaíocht i ngairmeacha. D’fhéadfadh roinnt athruithe teacht chun cinn ar dtús in earcaíocht, i ndeiseanna iontrála, i bpá nó i gcomhdhéanamh na hoibre seachas i leaganacha as.

Ní leagann IS amach aon todhchaí amháin don obair nach féidir a sheachaint. Tá tábhacht le cumas teicniúil, ach tá tábhacht freisin le hinstitiúidí, éileamh tomhaltóirí, cinntí gnó, rialáil agus luach buan rannpháirtíocht an duine. Tugann an creat aistrithe atá molta sa pháipéar seo le fios go mbeidh idirghabhálacha beartais éagsúla ag teastáil ó ghairmeacha éagsúla. 

• I gcás poist a bhfuil riosca ard uathoibrithe ag baint leo, d’fhéadfadh gá a bheith le córais luathrabhaidh, cúnamh spriocdhírithe chun dul in oiriúint agus pleananna aistrithe a dheartar go háitiúil. 

• I gcás poist ar dócha go n-atheagrófar iad, d’fhéadfadh gá a bheith le hoiliúint, caighdeáin ghairmiúla agus rialacha foirne nuashonraithe, agus ionchais níos soiléire maidir le maoirseacht dhaonna. 

• D’fhéadfadh poist a bhfuil acmhainneacht fáis iontu tairbhe a bhaint as beartais a spreagann glacadh le IS, a leathnaíonn rochtain agus a ullmhaíonn níos mó oibrithe le dul isteach sa réimse.

I ngach catagóir, teastaíonn faisnéis fíor-ama níos fearr ó lucht déanta beartas. Tá staitisticí traidisiúnta saothair luachmhar, ach is minic nach mbíonn siad cothrom le dáta go leor chun athruithe ar thascanna, ar ionchais fostóirí agus ar úsáid na teicneolaíochta a léiriú. Trí shonraí fostaíochta a chomhcheangal le tomhais ar chumas IS agus ar an nglacadh iarbhír léi, is féidir léargas níos tráthúla a fháil ar na háiteanna a bhfuil brú ag méadú.