โลกการทำงานแห่งอนาคต:
AI ส่งผลต่องานฟรีแลนซ์อย่างไร
งานวิจัยใหม่จาก OpenAI และ Upwork เผยให้เห็นความเปลี่ยนแปลงของความต้องการใช้บริการฟรีแลนซ์ มีการนำทักษะต่างๆ มาใช้ร่วมกันในรูปแบบใหม่ และมีการจัดสรรงบประมาณให้โปรเจกต์ที่เกี่ยวข้องกับ AI มีงบประมาณสูงกว่า
สำหรับผู้ทำงานฟรีแลนซ์ การเปลี่ยนแปลงของตลาดสะท้อนผ่านความต้องการของลูกค้าในแต่ละงาน ตั้งแต่การใช้บริการที่แตกต่างไปจากเดิม การมองหาทักษะใหม่ ไปจนถึงการขยายขอบเขตโปรเจกต์ งานวิจัยล่าสุดที่เราจัดทำร่วมกับ Upwork นำเสนอภาพเบื้องต้นของการเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ในยุค AI โดยพบว่าบริการบางประเภทที่มีอยู่เดิมกำลังสูญเสียส่วนแบ่งตลาด ขณะที่โปรเจกต์ที่เกี่ยวข้องกับ AI มีการนำความสามารถหลายด้านมาใช้ร่วมกัน และมีงบประมาณรวมถึงชั่วโมงทำงานมากกว่า
เรื่องนี้มีความสำคัญอย่างมาก โดยดัชนีอนาคตแรงงานประจำปี 2569(เปิดในหน้าต่างใหม่) ของ Upwork พบว่า 38% ของแรงงานที่ใช้ความรู้และทักษะเฉพาะทางในสหรัฐฯ ประกอบอาชีพฟรีแลนซ์ ขณะที่ผลการศึกษาประจำปีก่อนหน้า(เปิดในหน้าต่างใหม่)ประเมินว่างานฟรีแลนซ์ที่ใช้ความรู้สร้างรายได้ในสหรัฐฯ ถึง 1.5 ล้านล้านดอลลาร์ในปี 2567 ทั้งนี้ ตัวเลขประมาณการดังกล่าวครอบคลุมตลาดงานฟรีแลนซ์ในวงกว้าง ไม่ได้จำกัดเฉพาะแพลตฟอร์ม Upwork
งานฟรีแลนซ์ยังช่วยให้เรามองเห็นความเปลี่ยนแปลงได้เร็วกว่าสถิติการจ้างงานในภาพรวมของเศรษฐกิจ เนื่องจากสัญญาจ้างมักมีระยะเวลาสั้น และลูกค้าสามารถปรับเปลี่ยนความต้องการได้ทุกครั้งที่ลงประกาศงาน เพื่อทำความเข้าใจถึงสาเหตุเบื้องหลังความเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ เราจึงร่วมมือกับ Upwork ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มออนไลน์ที่เชื่อมโยงผู้ว่าจ้างกับฟรีแลนซ์ เพื่อศึกษาความต้องการที่ระบุในประกาศงานควบคู่ไปกับกิจกรรมที่ผู้คนทำผ่าน ChatGPT โดยตรง
ประเภทงานที่ผู้คนใช้ทั้งสองแพลตฟอร์มทำมีสัดส่วนแตกต่างกัน โดยงานเขียนมีสัดส่วนการใช้งานบน ChatGPT สูงกว่ามาก ขณะที่งานวิดีโอและแอนิเมชันมีสัดส่วนสูงกว่าในประกาศจ้างฟรีแลนซ์บน Upwork
ด้านล่างคือภาพรวมงานประเภทต่างๆ บนทั้งสองแพลตฟอร์ม
กิจกรรมเหล่านี้เป็นเพียงกิจกรรมที่มีการเปลี่ยนแปลงของสัดส่วนประกาศงานบน Upwork มากที่สุดในช่วงที่ศึกษา โดยข้อมูลสัดส่วนการใช้งาน ChatGPT ครอบคลุมเดือนมกราคม 2568 ถึงมิถุนายน 2569 ส่วนข้อมูลสัดส่วนประกาศงานบน Upwork เป็นของครึ่งแรกของปี 2569 และการเปลี่ยนแปลงของสัดส่วนดังกล่าววัดจากครึ่งแรกของปี 2568 ถึงครึ่งแรกของปี 2569 ในหน่วยจุดเปอร์เซ็นต์
ผลการวิเคราะห์พบว่า งานหลายประเภทที่มีการใช้งานค่อนข้างมากบน ChatGPT มีสัดส่วนลดลงในประกาศงานบน Upwork ขณะที่งานที่มีการใช้งาน ChatGPT น้อยกว่ากลับมีสัดส่วนเพิ่มขึ้น โดยพบรูปแบบนี้ใน 43 จาก 63 หมวดหมู่งาน
ส่วนงานอีก 20 หมวดหมู่มีแนวโน้มตรงกันข้าม การใช้งาน ChatGPT เพียงอย่างเดียวไม่อาจอธิบายความเปลี่ยนแปลงของความต้องการจ้างฟรีแลนซ์ได้
การเปรียบเทียบนี้ยังแสดงให้เห็นเพียงรูปแบบการใช้งาน ChatGPT ในปัจจุบัน ไม่ใช่งานทั้งหมดที่ AI สามารถช่วยได้ ซึ่ง OpenAI เรียกความแตกต่างนี้ว่า “ช่องว่างระหว่างศักยภาพของ AI กับการนำไปใช้งานจริง”
จุดแต่ละจุดแทนหมวดหมู่ย่อยของงานหนึ่งหมวดหมู่จากทั้งหมด 63 หมวดหมู่ที่จับคู่กันตามระบบจัดหมวดหมู่งานของ Upwork แกนนอนแสดงค่าลอการิทึมธรรมชาติของสัดส่วนการใช้งาน ChatGPT ในหมวดหมู่นั้นช่วงครึ่งหลังของปี 2568 หารด้วยสัดส่วนประกาศงานบน Upwork ในช่วงครึ่งแรกของปี 2566 ส่วนแกนตั้งแสดงเปอร์เซ็นต์การเปลี่ยนแปลงของสัดส่วนประกาศงานบน Upwork ในหมวดหมู่นั้น ตั้งแต่ครึ่งแรกของปี 2566 ถึงครึ่งหลังของปี 2568 โดยใช้มาตราส่วนลอการิทึม ค่า 0% หมายถึงสัดส่วนในตลาดไม่เปลี่ยนแปลง ส่วนเส้นแบ่งแนวตั้งที่ค่าความเข้มข้นของการใช้ AI เท่ากับ 0 หมายถึงหมวดหมู่นั้นมีสัดส่วนเท่ากันในการใช้งาน ChatGPT และประกาศงานบน Upwork ในช่วงเริ่มต้นที่ใช้เปรียบเทียบ
เมื่อถึงช่วงปลายปี 2568 ผู้ว่าจ้างต้องการนำ AI มาใช้กับงานหลากหลายประเภทมากขึ้น และมองหาฟรีแลนซ์ที่ใช้ AI ทำงานได้หลายด้าน ตั้งแต่การพัฒนาแชตบอต การผลิตวิดีโอ และการทำการตลาดแบบอัตโนมัติ ไปจนถึงการเชื่อมต่อแอปพลิเคชัน
ในแต่ละโปรเจกต์ ผู้ว่าจ้างมักต้องการให้ฟรีแลนซ์ใช้ AI ควบคู่ไปกับการทำงานด้านอื่นๆ โดยประกาศงานที่เกี่ยวข้องกับ AI ระบุจำนวนงานที่ต้องทำใกล้เคียงกับประกาศงานทั่วไป แต่มีการนำงานที่ก่อนหน้านี้ไม่ค่อยพบว่าต้องทำร่วมกันมารวมไว้ในโปรเจกต์เดียวกันบ่อยกว่า
ผู้ว่าจ้างบางรายต้องการให้ฟรีแลนซ์รับผิดชอบทั้งการสร้างวิดีโอด้วย AI การตัดต่อ และการทำโมชั่นกราฟิกภายในประกาศงานเดียวกัน โดยนำทักษะทั้งสามด้านมาผสมผสานกันเพื่อผลิตวิดีโอฉบับสมบูรณ์
วิดีโอที่สร้างด้วย AI
การตัดต่อวิดีโอ
โมชันกราฟิก
จากต้นปี 2566 ถึงปลายปี 2568 ประกาศงานด้าน AI มีการผสมผสานงานหลากหลายประเภทมากขึ้น โดยความหลากหลายเพิ่มขึ้น 45% เทียบได้กับการมีงานประมาณ 15 ประเภทเพิ่มเป็น 21 ประเภท หากทุกประเภทพบได้บ่อยพอๆ กัน
- ต้นปี 2566
- 14.6
- ปลายปี 2568
- 21.2
แม้อัตราค่าจ้างรายชั่วโมงที่ประกาศไว้สำหรับงานด้าน AI และงานประเภทอื่นจะใกล้เคียงกัน แต่โปรเจกต์ที่เกี่ยวข้องกับ AI กลับมีงบประมาณแบบเหมาจ่ายสูงกว่าและใช้เวลาทำงานมากกว่า แนวโน้มนี้บ่งชี้ว่างบประมาณที่สูงกว่าอาจเป็นผลมาจากขอบเขตงานที่กว้างกว่าด้วยส่วนหนึ่ง
ผลกระทบของ AI ต่อการทำงานอาจสังเกตเห็นได้ยากจากสถิติการจ้างงาน ดังที่เราเคยกล่าวไว้ในบทความชุดโลกการทำงานแห่งอนาคตก่อนหน้านี้ว่า ผลกระทบดังกล่าวอาจเริ่มปรากฏให้เห็นจากลักษณะงานที่ผู้คนทำก่อน
เนื่องจากงานฟรีแลนซ์แต่ละโปรเจกต์มักมีระยะเวลาสั้น จึงมีการลงประกาศงานใหม่ๆ อย่างต่อเนื่องตามความต้องการของผู้ว่าจ้างที่เปลี่ยนไป ต่างจากงานภายในบริษัทที่อาจเปลี่ยนแปลงไปโดยไม่มีการประกาศรับสมัครงานใหม่ เมื่อนำข้อมูลประกาศงานเหล่านี้มาวิเคราะห์ร่วมกับข้อมูลจาก ChatGPT เราจึงเริ่มเห็นภาพว่าผู้คนใช้ AI ทำกิจกรรมประเภทใดด้วยตนเอง งานประเภทใดที่เลือกจ้างฟรีแลนซ์ และโปรเจกต์ที่เกี่ยวข้องกับ AI แตกต่างจากงานประเภทอื่นอย่างไร
ผลการศึกษานี้ไม่ได้บ่งชี้ว่า AI เข้ามาแทนที่การจ้างฟรีแลนซ์เพียงอย่างเดียว แม้งานบางประเภทที่ผู้คนนิยมใช้ ChatGPT ทำจะมีสัดส่วนลดลงบน Upwork แต่ก็ไม่ได้เกิดขึ้นกับงานทุกประเภท ขณะเดียวกัน งานที่เกี่ยวข้องกับ AI ก็ครอบคลุมกิจกรรมที่หลากหลายขึ้น มีการนำงานที่ไม่ค่อยพบว่าทำร่วมกันมารวมไว้ในโปรเจกต์เดียวกัน อีกทั้งยังมีงบประมาณแบบเหมาจ่ายสูงกว่าและใช้เวลาทำงานมากกว่า
เมื่อพิจารณาแนวโน้มเหล่านี้ร่วมกัน จึงเป็นไปได้ว่า AI กำลังเปลี่ยนทั้งประเภทงานที่ผู้ว่าจ้างต้องการให้ฟรีแลนซ์ทำ และวิธีที่ผู้ว่าจ้างนำงานต่างๆ มารวมเป็นโปรเจกต์
ทีมวิจัยเศรษฐกิจของ OpenAI ศึกษาว่า AI กำลังเปลี่ยนแปลงโลกการทำงานอย่างไรผ่านบทความชุดโลกการทำงานแห่งอนาคต โดยติดตามความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นจริงในปัจจุบัน
